Hona jwale, boholo ba diphutheloana tsa dijo tsa diphoofolo tse ruuwang lapeng ha di kgone ho sebediswa hape. Bahlahisi ba baholo le dihlopha tse kang Pet Sustainability Alliance ba batla ho fetola seo.
Indasteri ea lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng, e tsebahalang ka mekotla ea eona e meholo, e nang le thepa e ngata e thata ho e sebelisa hape, e fetohile e 'ngoe ea makala a morao-rao a ho nahana bocha ka liphutheloana tsa eona tse tenyetsehang. Meralo ea thepa e le 'ngoe, moralo o bobebe le ho sebelisoa hape li ntse li fetoha lintho tsa bohlokoa bakeng sa lihlahisoa.
Bareki ba sebelisa libilione tsa lidolara lijong tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng selemo se seng le se seng, 'me United States e hlahisa liponto tse ka bang limilione tse 300 tsa mekotla ea polasetiki bakeng sa lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng le lintho tse monate, ho latela lipatlisiso tse entsoeng bakeng sa indasteri. Hona joale, boholo ba thepa ena ha e sebelisoe hape. Empa ha meloko e mecha, e tsitsitseng haholoanyane e qala ho tsetela ho feta ho beng ba liphoofolo tse ruuoang lapeng, tlhoko ea phetoho e ntse e eketseha.
“Bareki ba batla sephutheloana se ka sebelisoang hape, se ka manyolo, kapa se ka sebelisoang hape,” ho boletse Christine Mallier, mookameli oa ts'ireletso ea tikoloho ho Petcurean. Petcurean ke k'hamphani ea Canada e etsang mabitso a Go! Solutions, Now Fresh, le Gather. “Ka nako e telele, litšenyehelo li ne li le holimo haholo.”
Mekotla e tloaelehileng ea lijo tse omileng tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng (e bitsoang kibble) e entsoe ka thepa e tšoarellang, e bonahalang e sa robehe e koahetsoeng ka pampiri ea tšepe kapa polasetiki ho boloka lijo le ho thibela mafura hore a se ke a lutla. Karolo e ka ntle ea mokotla hangata e na le qetello e benyang. Kaha mekotla ena e entsoe ka pampiri le polasetiki, ho thata ho e sebelisa hape.
Likhamphani tsa ho paka li qalile ho hlahisa mekotla li sebelisa polyethylene le ethylene vinyl alcohol (EVOH) 'me li batla litsela tse ling tsa ho nolofatsa moralo oa tsona.
Mohato ona o tswa boitekong ba dikhamphani tse kgolo tsa dijo tsa diphoofolo tse ruuwang tse kang Purina, Hill's le Mars, tse entseng boitlamo ba ho boloka dintho di le jwalo ka ho paka. Purina e re hoo e ka bang 90% ya diphutheloana tsa yona tsa polasetiki Amerika Leboya di "etseditswe ho sebediswa hape," mme khamphani e ikemiseditse ho fihlella sekgahla sa ho sebediswa hape sa 95% ka 2025.
Mokhatlo o sa etseng phaello oa Pet Sustainability Alliance o qalile boitlamo ba oona ba ho itsetsepela ka 2022 ho khothaletsa lihlahisoa tsa lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng ho fetohela ho liphutheloana tse ka sebelisoang hape, tse ka sebelisoang hape, le/kapa tse ka sebelisoang manyolo ka selemo sa 2025.
“Re bona Kano ea ho Paka e le monyetla o motle oa ho thusa indasteri ea lihlahisoa tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng ho ea litharollong tse ka sebelisoang hape, 'me ke nahana hore ke sebaka se mosa haholoanyane ka kakaretso,” ho boletse Ali Boden, mookameli e moholo oa lenaneo la ho paka ho PSC.
Mabitso a leshome le metso e meraro a saenetse boitlamo bona, ho kenyeletsoa Earth Animal, Instinct, le Petcurean, 'me bo qala ho hohela lik'hamphani tse nyane tsa lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng. Sepheo sa mokhatlo ke ho khothaletsa phetoho ha ka nako e ts'oanang ho etsa hore mabitso a ikarabelle le ho a kopanya ho latela lipheo tse tšoanang.
PSC e fa mekga e saenneng phihlello 'marakeng oa lik'hamphani tsa ho paka tse hlahlobiloeng esale pele tse kang Ahlstrom le Printpack, e leng se ba nolofalletsang ho fumana liphutheloana ho tsoa litharollong tse ka sebelisoang hape, tse ka sebelisoang hape le tse ka sebelisoang manyolo. PSC e boetse e fa litho tsa eona lisebelisoa tse kang thuso ho nts'etsapele mabitso a ho sebelisa hape le likeletso tsa moralo oa liphutheloana.
Petcurean, e sebelitseng le PSC ka lilemo tse 'maloa, e itse boitlamo ba eona ke ho ba pepeneneng mabapi le lintlafatso tse reriloeng.
Pele, mekotla ea k'hamphani e ne e etsoa ka mekhahlelo e mengata ea PET, e leng se neng se le thata ho e sebelisa hape. Hona joale e entsoe ka polyethylene e nang le boima bo tlase (LDPE), polasetiki e tenyetsehang, e sa taboheng, 'me moralo oa eona oa thepa e le' ngoe o ka etsa hore ho be bonolo ho e sebelisa hape nakong e tlang.
“O hloka ho etsa boiteko ba hao bo botle ho netefatsa hore sephutheloana se dula se le setjha mme se nka nako e telele jwalo ka sa ho qetela,” ho boletse Mallier, a hlokomela hore LDPE e ka fana ka seo, empa ho tla nka nako hore dihlahiswa di fetohele ka botlalo sephutheloanang se seng.
Tšebeliso ea EVOH, copolymer ea thermoplastic e tenyetsehang, le eona e ntse e hapa thahasello sebakeng sena. Hangata EVOH e baka liphephetso tsa ho sebelisa lintho hape, empa lik'hamphani tse ling li tlaleha ho fumana litharollo.
Roastar e bolela hore e qapile sephutheloana sa lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng se kenyeletsang mokoallo o hlakileng o nang le laminated o thibelang lijo ho khomarela ka mokotleng 'me o ka sebelisa EVOH e ka sebelisoang hape. Mofani oa mechini le lisebelisoa tsa ho paka Windmöller & Hölscher le eena o itse e hlahisa mekotla ea lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng e ka sebelisoang hape e nang le lera la mokoallo oa EVOH o kopantsoeng.
Mekhoa ena e boetse e ama boholo ba mokotla. Le hoja indasteri e tsebahala ka mekotla e meholo ea pellet e boima ba lik'hilograma tse 10 ho isa ho tse 20, meralo e mengata e mecha e boima bo pakeng tsa lik'hilograma tse 2.5 le tse 5.
Troy Snader, motlatsi oa mopresidente e moholo oa nts'etsopele ea liphutheloana tsa bobeli ho ProMach, o hlalositse hore phetoho e entsoe hobane moralo o mocha o kanna oa se sebetse hantle joalo ka moralo oa pele oa mekhahlelo e mengata oa ho boloka lihlahisoa tse omileng li omme ka lebaka la litšobotsi tsa lithibelo.
"Ho ntse ho na le lithibelo le lithibelo tse itseng indastering ea ho paka mefuta ea lihlahisoa tse ka pakeloang, empa lintho li ntse li fetoha kamehla," ho boletse Mallier.
Phapanyetsano pakeng tsa ho hlahisa mekotla e mengata le e menyenyane le ho fokotsa litšila e nkoa e hlokahala ho fihlela melemo e meng e ka bang teng ea botsitso ho tsoa linthong tse fapaneng. Ho fallela ho PE le EVOH e ngata ho boetse ho hloka ho nahana ka lintlha tsa tlhahiso.
ProMach e ekelitse likarolo tse ncha, tse kang li-nip rollers, ho sebetsana le thepa ena e ncha. Litšenyehelo tsa ho koala liphutheloana tsa lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng tsa polyethylene le tsona li ka ba holimo hobane li na le mocheso o fokolang haholo ho feta thepa e meng.
"Phephetso e ne e le ho sebedisa theknoloji e ntjha ya ho futhumatsa ho ena le ho futhumatsa bolelele bohle ba thupa feela jwalo ka ha ho ne ho etswa pele," ho boletse Snead.
Leha indasteri e ntse e leba lehlakoreng lena, ha ho na 'maraka o hlakileng oa mekotla ea polasetiki ea lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng le bo-motsoal'a tsona ba "ts'oarellang". Liphutheloana tsa lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng tsa mofuta ofe kapa ofe li silafatsoa habonolo ke masalla a lijo, ho bolelang hore bokhoni ba tsona ba ho li sebelisa hape bo fokola lits'ebetsong tse ngata.
Litharollo tse ngata tse ncha tsa ho paka lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng li fumaneha feela bakeng sa mananeo a ho khutlisa lijo lebenkeleng. Mefuta e meng, joalo ka Petcurean le Earthborn Holistic, e sebelisane le How2Recycle ho sebelisa mabitso a ho khutlisa lijo lebenkeleng bakeng sa mekotla ea HDPE le LDPE.
Mananeo a ho sebelisa hape lintho a 'nile a hlahlojoa haholo lilemong tsa morao tjena ka mabaka a 'maloa, 'me' maraka oa thepa ena o ka 'na oa atoloha ha libaka tse ngata tsa lik'hemik'hale kapa tsa sejoale-joale tsa ho sebelisa hape lintho li ntse li kena inthaneteng. Berry Global e sa tsoa fumana kananelo ka ho hlahisa mekotla ea lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng e tenyetsehang bakeng sa Hill's e sebelisa metsoako e nkiloeng ts'ebetsong ena, e bontšang kamoo mokhoa ona o ka amang 'maraka oa lijo tsa liphoofolo tse ruuoang lapeng kateng.
Ho sa le jwalo, leha ho ntse ho se na mmaraka o hlakileng bakeng sa tse ngata tsa diphutheloana tsena, dihlopha tsa phetoho ya dijo tsa diphoofolo tse ruuwang di re ho bohlokwa ho qala ho tsebisa batho hona jwale.
"Ho thata ho etsa hore batho ba khaotse ho lahla lithōle," ho boletse Malil. "Ho ea ka pono ea bareki, ba ka tšehetsa lik'hamphani tse nkang mehato ena le ho ba baetapele."
“Le hoja thepa ena e ka sebelisoa hape ka botekgeniki, boholo ba libaka tsa ho sebelisa hape tse nang le molapo o le mong ha li na meralo ea motheo ea ho li sebetsana, kapa ha ho na pokello e ka thoko ho tsela. Ka lebaka leo, boholo ba liphutheloana tsa polasetiki tse tenyetsehang li fella sebakeng sa ho lahla lithōle,” ho boletse k'hamphani, e eketsa ka hore “re tla be re loketse hang ha meralo ea motheo e se e le teng.”
Khatello e ntseng e hola ea taolo le ea sechaba holim'a polasetiki e sebelisoang hanngoe e theha monyetla oa 'maraka bakeng sa lihlahisoa tse thehiloeng ho faeba. Likhamphani tse kang Pulpex, Paboco, DS Smith le tse ling li thusa bareki ho nts'etsapele libotlolo tse ncha, mabokose le tse ling.
Sebopeho sa litefiso tse lebelletsoeng ke bothata bo boholo bakeng sa lik'hamphani tse ling tsa ho paka le thepa, tse ntseng li itokisetsa lipuisano tse holileng haholoanyane mabapi le melaoana ea EPR le puseletso ea depositi selemong sena.
Khatello e ntseng e hola ea taolo le ea sechaba holim'a polasetiki e sebelisoang hanngoe e theha monyetla oa 'maraka bakeng sa lihlahisoa tse thehiloeng ho faeba. Likhamphani tse kang Pulpex, Paboco, DS Smith le tse ling li thusa bareki ho nts'etsapele libotlolo tse ncha, mabokose le tse ling.
Sebopeho sa litefiso tse lebelletsoeng ke bothata bo boholo bakeng sa lik'hamphani tse ling tsa ho paka le thepa, tse ntseng li itokisetsa lipuisano tse holileng haholoanyane mabapi le melaoana ea EPR le puseletso ea depositi selemong sena.
Nako ea poso: Hlakubele-07-2025
